KAHRAMANMARAŞ (AA) - GÖKHAN ÇALI/ÖMER FARUK SALMAN - Kahramanmaraş mutfağının lezzetlerinden ekşili aya sulusu, yörede uzun yıllardır tüketiliyor.
Anadolu Ajansının Türkiye'nin lezzetlerini tanıtmak amacıyla Karatay Belediyesinin katkılarıyla hazırladığı Memleket Sofrası Projesi kapsamında, Kahramanmaraş mutfağının önemli yemeklerinden ekşili aya sulusunun yapımı anlatıldı.
Kahramanmaraş, coğrafi konumu sayesinde farklı kültürlerin lezzetlerini bir araya getiren önemli bir gastronomi mirasına sahip. Bu mirasın örneklerinden olan ekşili aya sulusu, kuşaktan kuşağa aktarılan geleneksel tatlar arasında yer alıyor.
Kentte özellikle kış aylarında sofralarda yer bulan yemek, kadınların bir araya gelerek imece usulü yaptıkları minik köftelerle hazırlanıyor. Yemeğe adını veren 'ekşili' ifadesi ise yörenin sumaklarından elde edilen coğrafi işaretli sumak ekşisinden geliyor.
Ekşinin ferahlatıcı dokunuşu ile etin lezzetini buluşturan yemek, köfteler avuç içinde yuvarlanarak hazırlandığı için 'aya' adıyla anılıyor.
Ekşili aya sulusunun tarifini AA muhabirine anlatan Kahramanmaraş İstiklal Üniversitesi Gastronomi ve Mutfak Sanatları Bölümü Dr. Öğr. Üyesi Cihan Canbolat, yemeğin kadim bir mutfak geleneğinin parçası olduğunu söyledi.
Canbolat, 'Kadınlarımız bu köfteleri küçük küçük, emek emek yaparlar. Köftelerin nohutla aynı boyutta olmasına dikkat ederiz.' dedi.
Yemeğin hazırlanışında en önemli püf noktalardan birinin sumak ekşisinin, pişirme işleminin son aşamasında eklenmesi olduğunu belirten Canbolat, böylece hem aromanın korunduğunu hem de fazla pişmesinin önüne geçildiğini ifade etti.
Ekşili aya sulusu için gerekli malzemeler ve tarifi şöyle:
Malzemeler (5 kişilik)
- 500 gram yağsız kıyma
- 2 su bardağı haşlanmış nohut
- 1 adet soğan
- 1,5-2 yemek kaşığı ev salçası
- Tuz
- Karabiber
- Pul biber
- 1-2 yemek kaşığı kadar un
- Zeytinyağı
- Limon suyu
- Sumak ekşisi
Yapılışı
- Öncelikle kıymaya damak tadına göre tuz, karabiber ve pul biber eklenerek yoğurulur.
- Nohut büyüklüğünde parçalar koparılarak yuvarlanır ve birbirine yapışmaması için hafifçe unlanmış tepsiye konulur. Tepsiye serpilen un, yemeğe de kıvam verir.
- Limon suyuna hafifçe parmaklar değdirilerek köfteler yuvarlanır.
- Köfteler yuvarlanıp bitirilince tencereye yağ eklenir ve yemeklik doğranan soğan ocakta kavrulur.
- Soğanlar kavrulunca içine salça, karabiber, pul biber konulup köfteler de eklenerek birkaç dakika bu şekilde kavrulur. Köfteleri ezmeden, un tencereye yapışıp yanmadan kavurmaya dikkat etmek gerekir.
- Birkaç dakika daha kavrulan soğan ve köftelerin üzerine kaynamış su, tuz, nohutlar eklenerek kaynamaya bırakılır.
- 20-25 dakika kaynayan yemek, damak tadına göre ekşisi eklenip 10 dakika kadar daha kaynatılır. İsteğe göre sarımsakla da lezzetlendirilebilir.
