Avrupa’ya seyahat edecek milyonlarca yolcuyu ilgilendiren Schengen düzenlemesinde kritik tarihe gelindi. AB dışından gelen yolcuların biyometrik verilerini dijital ortamda kaydeden Giriş-Çıkış Sistemi (EES) kapsamında sınır kapılarında uygulanan geçici esneklik 6 Eylül’de sona erecek.
Schengen sınırlarında yeni sistem uygulanıyor
Avrupa Birliği tarafından Schengen Bölgesi’ne girişlerde hayata geçirilen EES ile AB dışından gelen yolcuların sınır geçişleri dijital olarak kayıt altına alınıyor.
Sistem kapsamında yolcuların kişisel bilgileri alınırken yüz görüntüleri ve parmak izleri de kaydediliyor. Uygulama, İrlanda ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi dışında kalan AB ülkelerinin yanı sıra İsviçre, İzlanda, Liechtenstein ve Norveç’te geçerli olacak.
İlk girişte yolcuların biyometrik bilgileri sisteme işlenecek. Kısa süreli Schengen vizesine sahip kişilerin parmak izleri daha önce vize başvurusu sırasında alındığı için yeniden parmak izi alınmayacak.
12 yaşından küçük çocuklar ise parmak izi uygulamasından muaf tutulacak.
Havalimanlarında bekleme süreleri uzadı
EES'nin devreye girmesiyle sınır kontrollerindeki işlemlerin uzadığı ve bazı Avrupa havalimanlarında yoğunluğun arttığı bildiriliyor.
Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA) verilerine göre, EES öncesinde yaklaşık 20-25 saniye süren pasaport kontrol işlemleri sistemin devreye girmesiyle ortalama 90 saniyeye kadar çıktı.
Bazı büyük havalimanlarında bekleme sürelerinde de ciddi artış yaşandı. Frankfurt Havalimanı'nda temmuz ayında ortalama bekleme süresi 60 dakikadan 120 dakikaya yükselirken, Münih'te 31 dakikalık bekleme süresi 60 dakikaya çıktı.
Amsterdam Havalimanı'nda ise maksimum bekleme süresi 80 dakikadan 120 dakikaya ulaştı.
Sınır kapılarındaki geçici uygulama sona eriyor
Yoğun sınır kapılarında uzun kuyrukların oluşmasını önlemek amacıyla EES'nin uygulanmasında geçici bir esneklik sağlanmıştı.
Bu uygulama 6 Eylül itibarıyla sona erecek. Böylece sınır kapılarında sistemin daha kapsamlı şekilde uygulanması bekleniyor.
IATA, yoğunluğun azaltılması amacıyla mevcut geçiş süresinin kış tarifesinin sonuna kadar uzatılmasını istedi. Kurum ayrıca teknik altyapının geliştirilmesi, otomatik geçiş noktalarının artırılması ve sınır kapılarında yeterli personel görevlendirilmesi çağrısında bulundu.
Avrupa Komisyonu ise 1 Eylül'de yaptığı açıklamada EES'nin yaz döneminde genel olarak çalıştığını ancak bazı sınır geçiş noktalarında ek düzenlemelere ihtiyaç bulunduğunu belirtti.
Schengen’de kalış süresi de takip edilecek
EES yalnızca yolcuların giriş ve çıkışlarını kaydetmekle kalmayacak. Sistem, yolcuların Schengen Bölgesi'nde kendilerine tanınan kalış süresine uyup uymadığını da dijital olarak takip edecek.
İzin verilen süreden daha uzun kalan yolcuların bilgileri sisteme işlenecek. Schengen Bölgesi'ne girişi reddedilen kişiler için de kayıt oluşturulacak.
Bu bilgilerin sonraki sınır kontrollerinde ve bazı durumlarda yapılacak vize başvurularında dikkate alınabilmesi öngörülüyor.
Diplomatlar, uzun süreli vize sahipleri ve oturum izni bulunan kişiler gibi bazı gruplar ise EES kapsamı dışında tutulacak.
Avrupa’ya gidecek yolculara önemli uyarı
Sektör temsilcileri, yeni sistem nedeniyle sınır kontrollerinde gecikmeler yaşanabileceği konusunda yolcuları uyarıyor.
Özellikle yoğun havalimanlarında yolcuların uçuş öncesinde daha fazla zaman ayırması, aktarmalı seyahatlerde ise bağlantı süresini kısa tutmaması tavsiye ediliyor.
Avrupa Birliği'nin EES'nin ardından Avrupa Seyahat Bilgi ve İzin Sistemi (ETIAS) uygulamasını da bu yılın sonlarına doğru devreye alması bekleniyor.
